Ανήκει στο εναρμόνιο γένος

ΤΟ ΗΘΟΣ ΤΟΥ ΗΧΟΥ

Στην Οκτώηχο, σώζονται οι παρακάτω στίχοι που εκφράζουν το ήθος του ήχου:

Οπλιτικής φάλαγγος οικείον μέλος,

ο του βάρους συ κλήσιν ειληφώς φέρεις.

Ήχον τον απλούν, τον βάρους επώνυμον,

ο τους λογισμούς εν βοαίς μισών φιλεί.

Ανδρών δε άσμα δευτερότριτε βρέμεις.

Ων ποικίλος δε, τους απλούς έχεις φίλους.

Δηλαδή: Εσύ που φέρεις την ονομασία του βάρους, έχεις μέλη που θυμίζουν στρατιωτική φάλαγγα. Αυτόν τον ήχο τον απλό, τον επονομαζόμενο βαρύ, ιδιαίτερα αγαπούν όσοι αποστρέφονται τις σκέψεις και έννοιες, που εκφέρονται με φωνές και κραυγές. Άσμα σοβαρό, που αρμόζει σε άνδρες αποδίδεις εσύ με σοβαρότητα, ο δεύτερος εναρμόνιος ήχος μετά τον τρίτο. Κι ενώ έχεις μέλη διάφορα, και εναρμόνια αλλά και διατονικά, εντούτοις φίλοι σου είναι οι απλοί άνθρωποι, που αγαπούν την απλότητα στο μέλος.

Ο βαρύς, όπως και ο τρίτος ήχος, δεν είναι πλούσιος σε μέλη. Ως χαρακτηριστικά μέλη, που ψάλλονται στο βαρύ ήχο αναφέρουμε ενδεικτά παρακάτω: το ζ΄ εωθινό δοξαστικό, το αργό Κεκραγάριο του Ιακώβου, η πεντάφωνος εκ του Ζω δοξολογία, η επτάφωνος εκ του Ζω δοξολογία του Δανιήλ Πρωτοψάλτου, Χερουβικά και Κοινωνικά του Πέτρου και Γρηγορίου, κ.τ.λ.